Sodyum Metabisülfit

Temel Özellikler

CAS Numarası: 7681-57-4

Molekül Formülü: Na₂S₂O₅

Molekül Ağırlığı: 190.11 g/mol

Yoğunluğu: 1.48 g/cm³

Sodyum Disülfit adıyla da anılan, koruyucu nitelikte bir antioksidandır. Suda çözündüğü anda ortama sülfit iyonları salar. Bunun yanı sıra bisülfit iyonları da açığa çıkar. Söz konusu iyonlar Oksijen ile tepkimeye girerek koruyucu etkiyi meydana getirir. İşte bu nedenle bileşene antioksidan özellik kazandıran unsur bu iyonlardır.

E Kodu: E223

Pek çok uygulamada Deklorinasyon için başvurulan bir bileşiktir.

Nasıl Elde Edilir?

Üretimde, Sodyum Hidroksit ya da Sodyum Karbonat süspansiyonu doymuş bir Sodyum Hidrojen Sülfit çözeltisi içinde kükürt dioksit içeren gazlarla işlemden geçirilir.

Endüstriyel ölçekteki bu proses, gaz absorbsiyonu ve kristallendirme basamaklarından oluşur.

Sodyum Metabisülfit Hangi Alanlarda Kullanılır?

• Bileşik suda çözündüğünde sülfit ve bisülfit iyonlarına ayrılır. Asidik ortamda bu iyonlar ortama SO₂ salar. Kükürt Dioksit gazının etkisiyle maya ve küf oluşumu baskılanır.
• Elma, patates gibi bitkilerde enzimatik kararmanın önüne geçer ve renk değişimini durdurur. Patateste görülen kararmayı engellemek amacıyla tercih edilir.
• Hem antimikrobiyal hem antioksidan nitelik taşır. Kayısı, incir ve üzüm gibi kuru meyvelerde altın sarısı rengi elde etmek için değerlendirilir.
• Meyve suyu ve şarap imalatında fermantasyonun denetim altında tutulmasını sağlar. Fermantasyonu durdurup oksidasyonun önüne geçer.
• Karides, kalamar gibi deniz ürünlerinde renk kararmasının önüne geçer. Özellikle karides benzeri kabuklu canlılarda melanin oluşumunu durdurur.
• Hamur ürünlerinde Gluten yumuşatma işlevi görür. Böylece hamurun işlenmesi kolaylaşır.
• Tekstilde boyama sonrası kumaşta kalan fazla boyanın uzaklaştırılmasında indirgeme ajanı görevi üstlenir. Oksidatif renk kalıntılarını temizler.
• Kumaşta kalan oksidanların, yani Hidrojen Peroksit benzeri bileşenlerin nötralize edilmesini sağlar. Ayrıca kumaşlarda renk tonunu sabitlemek amacıyla kullanılır.
• Tekstilde klorla yürütülen ağartma işlemlerinin ardından nötralizasyon için bu bileşiğe başvurulur.
• Yün ve ipek terbiyesinde liflerin doğallığını ve parlaklığını koruması amacıyla, ağartmanın ardından liflerin nötralize edilmesi gerekir.
• Su arıtma sistemlerinde, içme suyunda ve endüstriyel su hatlarında bulunan fazla klorü nötralize eder.
• Altın ve Gümüş madenciliğinde siyanürün giderilmesi ile metal iyonlarının indirgenmesi için değerlendirilir.

Nasıl Saklanmalıdır?

Havalandırması iyi olan alanlarda saklanmalıdır. Depolama kuru ve kapalı ortamlarda yapılmalıdır. Oksitleyici maddelerle aynı alanda tutulmamalıdır; Potasyum Permanganat ve Hidrojen Peroksit bu maddelere örnektir.

Depolama sıcaklığı 15-25 °C aralığında olmalıdır. Güneş ışığının doğrudan geldiği alanlar kullanılmamalıdır. Asit bulunan ortamlarda kesinlikle saklanmamalıdır. Muhafaza 25 kg ambalajlarda yapılır. Koşullar uygunsa en az 1 yıl kararlılığını korur.

Sağlık Açısından Riskli midir?

Usulüne uygun kullanıldığında güvenli sayılır. Ancak solunum yollarını tahriş eden bir kimyasaldır. Asitlerle temas ettiğinde tahriş edici SO₂ gazı açığa çıkarır. Cilde ve göze temas etmesinden kaçınılmalıdır. Yutulduğunda boğazda tahrişe yol açar. Ulusal ve uluslararası normların izin verdiği biçimde kullanılmalıdır.

Çözünürlük Davranışı

Suda yüksek bir çözünürlüğe sahiptir. Suyun sıcaklığı yükseldikçe çözünürlüğü de artar. Etil Alkol içerisinde çok az çözünür. Aseton ve Eterde çözünmez. Gliserinde ise orta düzeyde çözünürlük gösterir.

Fiyatını Belirleyen Etkenler

Sodyum Metabisülfit fiyatı, üretiminde yer alan kimyasalların maliyetiyle doğrudan bağlantılıdır. Sodyum Hidroksit ile Sodyum Karbonat pahalılaştıkça bu kimyasal maddenin fiyatı da yükselir.

Satış fiyatları, bu kimyasalın distribütörlüğünü yapan firmaların stok durumuna göre şekillenir. Distribütör firmaların stokları eridikçe piyasa fiyatı yukarı çıkar.