Hidroksipropil Metil Selüloz

Temel Özellikler

CAS Numarası (Hidroksipropil Metil Selüloz (HPMC)): 9004-65-3

Molekül Formülü: C55H108O30

Molekül Ağırlığı: 1261.4 g/mol

Yoğunluğu: 1.39 g/cm³

Metil Selüloz'un Propilen Glikol eteri niteliğindedir. Su içermeyen glikoz halkasına hidroksipropil ya da metil gruplarının katılmasıyla selülozdan türetilen bir polimerdir.

Isı etkisiyle jelleşebilme yeteneği taşır. Bir HPMC'nin davranışını belirleyen en ayırt edici etkenler, içerdiği metoksi ve hidroksipropil oranlarıdır. Noniyonik karakterde, suda çözünen bir polimerdir.

Nasıl Elde Edilir?

Üretimin ilk adımı, selüloz kaynağı olarak kullanılan yüksek saflıktaki odun hamurunun organik bir çözücü içinde süspansiyon haline getirilmesidir. Bu çözücü İzopropil Alkol ve Su olabilir.

Süreç, süspansiyona Sodyum Hidroksit (NaOH) katılmasıyla sürer. Reaksiyonun devamında Metil Klorür yardımıyla metilleme adımı uygulanır.

Sonraki aşamada propillenme yapılır; işlemin sonunda karışım Asetik Asit ile nötrleştirilir.

Hidroksipropil Metil Selüloz (HPMC) Hangi Alanlarda Kullanılır?

• Kozmetikte akıcı serumların ve jel-kremlerin hedeflenen viskoziteye ulaşması amacıyla tercih edilir.
• Çinko Oksit, Titanyum Dioksit gibi katı pigmentlerin bazı kozmetik ürünlerde süspansiyonda kalmasını, yani askıda durmasını sağlar.
• Kozmetik formülasyonlarda cilt yüzeyinde yapışkanlık bırakmayan bir film oluşturarak yumuşaklık ve su tutma kapasitesi kazandırır.
• Maske ve mendil ürünlerinde jelleşen yapıların oluşmasını sağlar.
• Boyalarda tiksotropik davranışı geliştirir; merdaneyle uygulamada fırçadan damlama ve sıçrama sorunlarının önüne geçer. Boyanın su tutmasını artırırken hızla buharlaşmasını engeller.
• Boya üretiminde polimer parçacıklarının birbirine daha sıkı tutunmasını sağlayarak pürüzsüz, gözeneksiz ve dayanıklı bir film elde edilmesine yardımcı olur; yüzey kalitesini yükseltmek için de kullanılır.
• Anyonik yüzey aktif madde içeren sıvı deterjanların üretiminde yer alan bir polimerdir.
• İlaç endüstrisinde sert kontakt lenslerin ve yapay gözlerin nemlendirilmesine yönelik bileşimlerde bulunur.

Sağlık Açısından Riskli midir?

HPMC inert kabul edilir ve genel olarak güvenli sayılır. Tozunun solunması burun ile boğaz kanallarında tahrişe yol açabilir. Toz inhalasyonu riski taşır.

Nasıl Saklanmalıdır?

Higroskopik yapıda olduğu için bulunduğu ortamdaki nemi bünyesine alabilir; bu yüzden nemli ortamlardan uzak tutulmalıdır. Saklama sıcaklığı 15-30 °C aralığında olmalıdır. Doğrudan güneş ışığı almamalıdır, aksi halde oksidatif değişimler ortaya çıkabilir. Güçlü oksitleyici maddelerden uzak tutulmalıdır. Toz patlaması ihtimali bulunduğundan çalışma bu riskler göz önünde tutularak yürütülmelidir.

Çözünürlük Davranışı

Hidrofilik karakteri çok belirgin olduğundan soğuk suda daha iyi çözünür. Organik çözücülerde çözünmez, ancak şişme gösterir. Sıcak suda jel yapısı oluşturur.

Fiyatını Belirleyen Etkenler

Hidroksipropil Metil Selüloz (HPMC) fiyatını etkileyen etkenlerin ilk sırasında üretiminde kullanılan ham maddeler yer alır. Bitkisel kökenli bir madde olmasına karşın, üretimine giren bazı kimyasalların pahalılaşması ürünün fiyatını yukarı çeker. Örneğin İzopropil Alkol, Sodyum Hidroksit ve Asetik Asit pahalılaştığında bu kimyasalın fiyatı da artar.

HPMC satış fiyatları, bu kimyasalın kullanım alanlarıyla doğru orantılıdır. Kullanım alanları çoğaldıkça piyasa fiyatlarında yükseliş görülebilir.